WvGGZ, het lijkt wel alsof niemand precies weet hoe het werkt.

Een man woont op een bovenwoning, in een achterstandswijk van een middelgrote stad, in het zuiden des lands. Onder hem woont een psychisch kwetsbare buurman. En het is er een die u, als de gemiddelde burger van dit land, kent als een man met verward gedrag. Met onbegrepen gedrag, vind ik zelf een betere term. Want het lijkt ook op onbegrijpelijk gedrag, maar als je er een beetje verstand van hebt, snap je wat er met de man aan de hand is.

Ook de bovenbuurman heeft er verstand van, en heeft dus begrip voor het gedrag van zijn buurman.

Niet dat dat de boel leefbaarder maakt overigens. Want buurman schreeuwt en bonk keihard op de muren. Overdag, maar ook ‘s-avonds en ‘s-nachts. En vooral dat in de avond en nacht veroorzaken van overlast, maakt de situatie onleefbaar, onhoudbaar en rijp om op in te grijpen, middels het toepassen van de nieuwe WvGGZ. Dat is de sinds januari vorig jaar in werking getreden Wet verplichte GGZ.

Dat begint met een melding bij de gemeente.

En dat is dan ook wat de bovenbuurman doet. Een melding bij de gemeente. Daar, op het gemeentehuis, weet men in eerste instantie niet wat men met het telefoontje aan moet. En de bovenbuurman gaat daarom zelf op onderzoek uit, en weet zo te achterhalen dat een organisatie voor maatschappelijk werk is aangesteld om het meldpunt voor verward gedrag, handen en voeten te geven. Daar doet de buurman voor het eerst een melding in augustus vorig jaar, een maand nadat hij in de bovenwoning was getrokken. Twee adviezen kreeg hij op voorhand: Breng de verhuurder op de hoogte en bel, bij overlast in de avond en nacht, zeker ook de politie. Men zal de melding in onderzoek nemen en hem daarover nog terugbellen. Dit gebeurt op een gegeven moment ook, maar meer als wat mededelingen over wat er om de buurman heen aan overleggen plaats vindt, doet men niet. Buurman werkt nergens aan mee, wat het allemaal erg moeilijk maakt.

Bij de verhuurder, een woningbouwvereniging, treft hij meer actiebereidheid.

Want de behandelaar van het dossier inzake de onderbuurman, vraagt de bovenbuurman om telkens de overlast te melden bij zowel de verhuurder als de politie, zodat er aan dossieropbouw kan worden gewerkt. Want, en dat was de bovenbuurman ook al gemeld bij het aangaan van de huurovereenkomst, de buurman stond als overlastgever bekend, maar de verhuurder had nog niet voldoende dossier om via de rechter om ontbinding van de huurovereenkomst te vragen. Dat zou rap veranderen, maar daarover verderop meer.

Daarop volgde een maanden- en maandenlange periode van melden bij politie en woningbouwvereniging van de enorme overlast die de onderbuurman veroorzaakte.

In die maanden sloopte de onderbuurman ook nog de auto van de bovenbuurman, en bedreigde hem met het in de fik steken van zijn woning. Beide keren volgde dan ook aangifte bij de politie, maar beide zaken werden geseponeerd wegens gebrek aan bewijs. Tot aan het moment dat dit blogbericht geschreven wordt, zijn er tientallen meldingen van overlast gedaan en dus 2 aangiften. Ook zijn er in de periode augustus 2020 tot en met vandaag nog eens drie meldingen gedaan in het kader van de WvGGZ. Niet alle meldingen zijn ook als zodanig verwerkt.

Inmiddels heeft de verhuurder een duimendik dossier. Genoeg om juridisch in te grijpen

En dat doet de verhuurder dan ook. Met een topadvocaat begint men een bodemprocedure. Geen kortgeding want dan moet je heel compact kunnen aantonen dat de overlast gigantisch is, anders laat je ruimte aan de rechter de zaak af te wijzen.

Gelukkig komt men er snel achter dat een voorlopige voorziening aanvragen mogelijk is. Dit doet men dan ook. Tegelijkertijd wordt er, na jarenlange overlast, een rechterlijke machtiging aangevraagd en toegekend, waarmee de buurman gedwongen kan worden opgenomen. De betreffende zorgverlener waarschuwt wel voor het feit dat de buurman snel weer terug kan zijn in zijn woning. Hoe men dit precies bedoeld, blijft onduidelijk.

Conclusie moet wel zijn dat de WvGGZ niet doet wat ie zou moeten doen, namelijk ingrijpen in situaties waarbij de omgeving onleefbaar wordt door een psychisch lijden van een individueel burger.

Ik wijt dat in deze casus vooral aan de betrokken zorgverlener. Want de behandelend psychiater kreeg bij een groot overleg meer als 150 klachten voorgelegd van de politie en de verhuurder, allemaal overduidelijk voortkomend uit het psychisch lijden van de betreffende buurman. Toch zag de psychiater geen reden de buurman gedwongen op te nemen. Dit terwijl zijn buren nul woongenot ervaarden. Ook het feit dat daardoor de kans op agressie in de richting van de buurman steeds sterker toenam, leek geen argument. Dat buurman totaal geen besef heeft wat hij zijn omgeving aandoet, evenmin. Dit terwijl de rechtbank midden Nederland op basis van die laatste 2 argumenten zonder enige terughoudendheid spoedmachtigingen afgeeft.

Waarom blijft de vraag. Waarom werd er niet voortvarender ingegrepen? Waarom werden het uithoudingsvermogen van zijn leefomgeving en het lijden van de buurman zolang genegeerd.

Daar gaan we hoogstwaarschijnlijk nooit achterkomen. Want de AVG verhinderd het delen van informatie met de klagers. Wel moet ik vaststellen dat waar ik eerst bang was voor de reikwijdte van de de wet, ik nu moet constateren dat het juist toepassen van de wet nog heel veel werk behoeft. Want ik hoop niet dat deze casus exemplarisch is voor de werking van de wet en het daarbij behorende netwerk van hulpverleners, maatschappelijke organisaties en overheden.

Inmiddels zit buurman gedwongen opgenomen en is het nu bijna een week rustig. Maar hoogstwaarschijnlijk wordt hij na 35 jaar uit zijn huis, zijn thuis gezet. En dat is een pijnlijke vaststelling, die had voorkomen kunnen worden. Als alle neuzen dezelfde kant op hadden gestaan.

Althans, dat vind ik.

VN ambassadeur rechten van de mens met een handicap en inclusieve samenleving, blogger en ontwikkelaar van het eerste VBHC concept voor in de WMO-bg thuisbegeleiding.

Hoe misbruik je de wet Damocles, Voor eigen gewin? Een handleiding.

Artikel 13b van de Opiumwet, wordt ook wel liefkozend de wet Damocles genoemd. Dit naar het zwaard van Damocles, na het hieronder beschreven verhaal uit de Griekse oudheid.

Damocles

(Citaat komt uit Wikipedia) “Damocles (Grieks: Δαμοκλῆς, Damoklē̂s), letterlijk “Roem van de Mensen”, was in de Griekse Oudheid een hoveling van Dionysius de Oudere, tiran van Syracuse. Hij was een vleier die tegen Dionysius zei hoe jaloers iedereen wel op hem was. Dionysius bood hem daarop op een dag een banket aan in zijn paleis. Eerst vond Damocles het fijn om in die weelde te leven, tot hij merkte dat er boven zijn hoofd door Dionysius een zwaard aan een paardenhaar was gehangen om het gevaar te laten zien waardoor iemand, die gelukkig of machtig is, voortdurend wordt bedreigd. Onmiddellijk verloor Damocles de wil om in voortdurende weelde te leven.

De wet Damocles

Artikel 13b geeft iedere gemeente in Nederland de vrijheid om middels bestuurlijk ingrijpen, drugshandel aan te pakken en te voorkomen. Daartoe hebben de gemeenten in Nederland een handleiding opgesteld hoe te handelen bij een verdenking of het vaststellen van drugshandel.

De dagelijkse praktijk in het uitvoeren van de wet Damocles

In de dagelijkse praktijk wijken nogal wat gemeenten af van wat de wet beoogd heeft, en hetgeen stond beschreven in de begeleidende brief van de regering. Want beoogd werd weliswaar dat de gemeenten de nodige middelen in handen kregen om de “war on drugs” te kunnen voeren, maar ook werd bedoeld dat er immer met maatwerkoplossingen gewerkt diende te worden, eerst een waarschuwing diende te worden gegeven, indien er al dan niet terecht drughandel werd vermoed. Wel waren de criteria om handel te kunnen vermoeden, zeer scherp geformuleerd, namelijk het bezit van meer als 0,5 gram harddrugs, 1 XTC pil of meer als 1 gram softdrugs. Immers, je mag legaal 5 gram softdrugs per keer aanschaffen in een koffieshop. En komt het zover dat de politie komt vragen om jouw woning te mogen controleren, en wordt er ook maar een halve kruimel meer gevonden, dan gaat je woning onherroepelijk dicht. Voor drie maanden. Dat betekent einde huurcontract of hypotheek. Huis weg, weggezet als drugsdealer, maatschappelijke positie naar de knoppen. En met dank aan Ridiouan Taghi, met nog meer onderbouwing als voorheen, zo vinden de dames en heren ambtenaren en gezagsdragers.

Maar stel je nou toch eens voor….

  • Jij bent mijn buurman en we hebben onderling een langlopend conflict.
  • Ik ben je ex en we zijn net uit elkaar en dat zit mij nog erg dwars.
  • Jij bent mijn baas, die ene ambtenaar die de vergunning van mijn dakkapel afwees, een vervelende leraar van mijn school, of een klasgenoot waar ik een grondige hekel aan heb.

Dan is het voor mij een appeltje eitje om jou ook zo’n Damocles maatregel aan te smeren. En nu denk jij: Ha Vlaminckx, maar dat vecht ik dan wel eventjes aan bij de gemeente en de rechter en dan komt het zeker goed, want bewijs hebben ze niet… Dan zeg ik jou: Fout! De gemeente mag bij het aantreffen van meer als bovengenoemde hoeveelheden, ervan uitgaan dat je een dealer bent en daarvoor elke maatregel op bestuurlijk niveau voor opleggen die men goeddunkt. Niks wordt er inhoudelijk getoetst, niet door de gemeente en niet door de rechter. En hoe kan het dan dat er bij jou überhaupt wat te vinden is, en weet de politie ook precies waar ze moeten zoeken? Omdat ik als jouw rancuneuze medeburger dat bij jouw heb binnengebracht en heb verstopt. En dat niet alleen. Geheel anoniem heb ik desnoods in vereniging met anderen, getipt via meld misdaad anoniem dat jij het spul verkocht aan minderjarigen waaronder mijn kind, die ik ermee betrapte.

En als je het dan geloofwaardig in elkaar steekt

Dan heb je als jouw tegenstander in deze, een leuk pakketje samengesteld. Namelijk een digitaal weegschaaltje van een euro of tien uit China, meerdere handelseenheden drugs, uiteraard wat contant geld, en dit alles netjes opgeborgen in een klein doosje en weggestopt in een klein hoekje zodat je het niet meteen ziet liggen, en waar jij als slachtoffer ook niet dagelijks kijkt. En dan denkt u wellicht dat handelseenheden drugs niet zomaar aan te komen zijn, maar dan heeft u het ontzettend mis. Want stel ik wil u als wietdealer neerzetten, dan zijn drie kleine zakjes wiet van een euro of zeven per stuk, zo gehaald bij een coffeeshop. Samen met een goedkoop digitaal weegschaaltje, vaak niet groter als een bankpas, en met nog een paar tientjes “wisselgeld”, om het geloofwaardiger te maken, kan de hele stunt voor rond de zes tientjes aan onkosten uitgevoerd worden. Met een smoesje praat je jezelf bij je buurman binnen, of dat laat je doen door een ander, en verstopt het samengestelde plastic of blikken doosje netjes ergens onopvallend. Maakt het alleen maar geloofwaardiger.

En op een dag verschijnt er ineens politie aan jouw deur met het verzoek jouw woning te mogen controleren op de aanwezigheid van drugs.

Daar hoeft je niet aan mee te werken, en ik adviseer je ook zeer nadrukkelijk, daar ook niet aan mee te werken ook, want een zogenaamde machtiging tot binnentreden, ook wel een huiszoekingsbevel, genoemd zullen ze niet bij zich hebben. Maar ze mogen in het kader van hun functie liegen dat ze barsten, en dus met allerlei dreigementen komen in een poging jou te bewegen mee te werken. En jij als onschuldige en verder niets vermoedende brave burger, gaat dan denken dat je medewerking verlenen, jouw onschuld zal bewijzen, dit terwijl het tegendeel dan waar zal blijken te zijn. En zijn ze eenmaal binnen, dan is het gelukt, en stort in minder als een halfjaar heel jouw leven, zoals je dat ooit kende, als een kaartenhuis in elkaar. Weg huis, baan, echtgenoot of echtgenote, en vrienden- en kennissenkring. Want niemand die daarna in de krant gelezen heeft wat er is gevonden, zal jou nog geloven, steunen of willen helpen. En wij hebben de macht om zo majeur in iemands leven in te grijpen, uit handen gegeven aan wat ambtenaren. En geen rechter die hun werk nog inhoudelijk wil toetsen. Nee mevrouw / meneer, bestuurlijke vrijheid heet dat.

Maar ook als je niet een oor wordt aangenaaid

Kan het je overkomen. Want weet jij zeker wat er allemaal wel of niet aanwezig is op de kamer van jouw puber? Wellicht hebben ze met wat vrienden gelapt om wiet te gaan halen, en ineens ook veel gehaald. Want hoe meer geld je geeft, des te goedkoper je het meekrijgt. Want het is net de gewone economie, die drugshandel. Het zal dan wel ergens droog bewaard moeten worden.. Wellicht verdiend uw hardwerkende student in de dop er een leuk zakcentje mee bij. Daar komt u pas achter als het te laat is.. En zo zijn er 1001 scenario’s te bedenken hoe het iedere brave burger kan overkomen. Inclusief met kwade opzet. Geen toetsing door een rechter. Geen enkele bewijslast noodzakelijk. Het moet voorhanden zijn. Meer niet.

Werk maken van toetsing.

Nadat het mij is overkomen in 2016, en feitelijk drie jaar na dato nog steeds overkomt, want ik ondervindt op dagelijkse basis nog steeds de gevolgen van de mij opgelegde maatregel. Terwijl bezit door het openbaar ministerie als onbewezen is geseponeerd en dat wat mij verweten werd op drijfzand bleek gebaseerd. Puur rancune van mijn ex. Dat was alles. En in de politierapportage lees je de ingekomen anonieme tips terug en wat er was gevonden. Een hoeveelheid die je op straat was afgenomen zonder verdere vervolging. De twee verklaringen dat het niet van mij was, en mijn gemotiveerde weerlegging van alle aan mij verweten feiten ontbraken geheel in de rapportage van de betreffende wijkagent. En dat mag. Op ambtseed. Wordt nog als zoete koek gevreten door gemeente en rechtbank ook. Want weglaten is geen liegen. Bij ons thuis noemde ze je dan een nsb-er. In deze maatschappij en tijd heet dat een gedegen stukje politiewerk.

Dus gaan we maar weer.. Allemaal op kosten van de Staat der Nederlanden en mijn gemeente.

Herhuisvestingskosten, herinrichtingskosten, kosten voor opvang, begeleiding en medische zorg. En in mijn geval maal twee, is wat u via de belastingen bijdraagt aan dit hele verhaal. Want iedereen moet wonen. En kunnen zitten. TV kunnen kijken en slapen en koken. Dus dank jullie wel allemaal. Ik zal er een mooie bank met bijpassend interieur voor gaan uitzoeken, hopelijk binnen niet al te lange tijd. Uiteraard houdt ik u op de hoogte.

Fijne feestdagen en een fantastisch 2020!